Từ 1 làng văn hóa (LVH) được công nhận năm 1998, đến năm 2008, xã Diễn Phong (huyện Diễn Châu, tỉnh Nghệ An) đã có 6/7 làng đạt danh hiệu LVH (chiếm tỷ lệ 85,7%), còn 1 làng đang phấn đấu đạt chuẩn trong năm nay. Các tiêu chí của một LVH đã trở thành hiện thực sinh động trong cuộc sống của người dân Diễn Phong hôm nay.
Xác định rõ, để trở thành LVH, trước hết phải xây dựng làng có đời sống kinh tế ổn định và phát triển, là xã cơ bản thuần nông nghiệp, người dân của 7/7 xóm đã tìm mọi cách để làm giàu trên chính thửa ruộng của mình. Bản chất cần cù, chăm chỉ của nông dân Diễn Phong đã bắt 244 ha đất canh tác tăng hệ số sử dụng lên 2,6 lần. Cùng với sự năng động, nhạy bén trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, 100% diện tích cach tác đã cho thu nhập từ 50 triệu đồng/ha/năm trở lên. Đặc biệt hai năm lại đây, các câu lạc bộ “Người nông dân sản xuất trên cánh đồng cho thu nhập cao” được thành lập trong toàn xã với mô hình trồng bí xanh, dưa đỏ, rau màu cao cấp trên diện tích 90ha cho thu nhập trên 100 triệu đồng/ha/năm. Diễn Phong trở thành mô hình của huyện, của tỉnh về phát triển sản xuất. Ngoài CLB trên, CLB nuôi ong, làm vườn của Diễn Phong cũng phát triển khá mạnh, rồi chăn nuôi bò đàn, lợn đàn, lợn nái … đem lại thu nhập khá cao cho người dân các xóm. Sản xuất của các xóm phát triển đã đưa tốc độ tăng trưởng kinh tế của xã trong 2 năm nay đạt 22-22,5%, bình quân 10 năm 1998-2008 là 15%, thu nhập bình quân đầu người năm 2008 đạt 13,5 triệu đồng, tăng hơn 10 triệu đồng so với năm 1998. Đời sống của người dân Diễn Phong nay đã khấm khá hơn nhiều, ngoài những tiện nghi sinh hoạt đắt tiền trong gia đình, xe máy và điện thoại di động đã trở nên quen thuộc với người dân mỗi khi đi làm đồng. Hàng năm, 85% số hộ gia đình trong xã đạt danh hiệu gia đình văn hóa.
Kinh tế phát triển, Diễn Phong dẫn đầu huyện về nhựa hóa đường giao thông liên xóm. Tất cả các tuyến đường nội xóm được bê tông hóa từ năm 2006 và có hệ thống đèn chiếu sáng. Các thiết chế VHTT-TT từ xóm đến xã được đầu tư xây dựng khang trang, 7/7 xóm có nhà văn hóa và sân thể thao với diện tích 3.000m2/xóm, có đủ trang thiết bị, đèn chiếu sáng sân bóng chuyền, sân cầu lông để tổ chức các hoạt động văn nghệ - thể thao… Nhà văn hóa xã rộng 300m2. Năm 2008, xã đã nâng cấp sân vận động đa chức năng rộng hơn 11.000m2, có sân khấu lớn rộng gần 100m2, đầy đủ trang thiết bị, đèn chiếu sáng để tổ chức các hội diễn văn nghệ toàn xã. Hoạt động văn nghệ - thể thao ở Diễn Phong được tổ chức sôi động quanh năm, nhưng tưng bừng nhất là vào 3 dịp lớn: Mừng Đảng - mừng Xuân, kỷ niệm ngày sinh nhật Bác 19/5, mừng Quốc khánh 2/9, hội diễn văn nghệ, thi đấu thể thao kéo dài mấy ngày liền. Văn nghệ quần chúng ở Diễn Phong rất mạnh, từ các cháu thiếu nhi đến các cụ cao tuổi đều hăng hái tham gia, nên chưa đêm hội diễn văn nghệ nào của xã xong trước 24h. Có gia đình ông Tính (xóm 5), cả 3 thế hệ cùng lên sân khấu, còn gia đình cả hai vợ chồng, hai mẹ con cùng biểu diễn thì rất nhiều. Đặc biệt, hội diễn văn nghệ nào của xã cũng có trích đoạn chèo do cụ ông cụ bà Bạ - Huệ (xóm Dương Tiên) đều đã trên 80 tuổi biểu diễn hay đáo để. Hội diễn văn nghệ xã, dù là “cây nhà lá vườn” nhưng bao giờ cũng chật ních người xem, bởi đội văn nghệ của xóm đi diễn thì cả xóm đi cổ vũ, xóm nào cũng muốn thể hiện thế mạnh không chỉ trong làm kinh tế mà còn trong cả đời sống văn hóa tinh thần. Còn các giải thể thao: bóng đá, bóng chuyền, cầu lông, bóng bàn, đẩy gậy, kéo co tổ chức vào các ngày lễ, Tết bao giờ cũng sôi động, hào hứng bởi có yếu tố thắng - thua giữa các xóm. Và không chỉ các làng mà các nhà trường, các ngành, đoàn thể của xã cũng thành lập đội tham gia thi đấu. Đại hội TDTT lần thứ VI của xã vừa rồi có tới 13 đoàn tham gia, riêng bóng chuyền nữ có tới 10 đội (7 xóm và 3 trường học). Các LVH Dương Đông, Đậu Vinh và Dương Tiên là những làng có phong trào văn nghệ - thể thao mạnh của xã. Diễn Phong đã từng đoạt giải nhất bóng chuyền bãi biển, nhất cầu lông đôi nam, đôi nữ, giải nhì bóng đá nam, giả ba văn nghệ quần chúng, giải nhất môn đẩy gậy … tại các hội diễn văn nghệ - thể thao do huyện tổ chức. Sự học của con em Diễn Phong cũng được người dân quan tâm chăm lo hơn. Cả 3 trường học đều đạt chuẩn quốc gia và chuẩn văn hóa. Ngoài quỹ khuyến học của xã, 7/7 làng, 4 dòng họ có quỹ khuyến học đã động viên con em thi đua học tập đạt thành tích cao. Mấy năm gần đây, con em trong xã đậu ĐH,CĐ ngày càng tăng, nhiều em đậu 2 trường ĐH với số điểm rất cao, nhiều gia đình nông dân có cả 2 con đang học đại học. Xã cũng đã được công nhận đạt 10 chuẩn quốc gia về y tế, luôn là lá cờ đầu của huyện về làm tốt công tác Dân số - KHHGĐ. Việc cưới, tang ở Diễn Phong đều được thực hiện theo nếp sống văn hóa, đảm bảo hợp vệ sinh, an toàn tiết kiệm. Xã luôn hoàn thành xuất sắc nghĩa vụ đối với Nhà nước, 5 năm liên tục lại nay được UBND huyện Diễn Châu tặng giấy khen về giao nộp các loại thuế, quỹ theo pháp lệnh. Đặc biệt, Diễn Phong là xã sớm thành lập Câu lạc bộ trợ giúp pháp lý. CLB và các tổ hòa giải hoạt động có hiệu quả nên trong những năm qua, xã không có người vi phạm pháp luật, là địa bàn sạch về ma túy. Các vụ việc nhỏ đều được đội an ninh, tổ hòa giải và tổ tự quản giải quyết kịp thời nên không có đơn thư khiếu nại, tố cáo vượt cấp. Quy chế dân chủ cơ sở được thực hiện tốt, các nguồn vốn đầu tư từ sức dân để xây dựng cơ sở hạ tầng, các công trình phúc lợi được nhân dân bàn bạc, quyết định một cách dân chủ, công khai. Công tác xây dựng Đảng, chính quyền và các đoàn thể được đổi mới và có hiệu quả rõ nét. Đảng bộ xã 10 năm liên tục được công nhận là Đảng bộ trong sạch vững mạnh, chính quyền và các đoàn thể luôn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được cấp trên khen thưởng. Diễn Phong đã được UBND tỉnh tặng bằng khen xã có thành tích xuất sắc trong phong trào TD ĐKXD ĐSVH.
Người Diễn Phong xa quê lâu ngày về lại ai cũng ngỡ ngàng về sự đổi mới của quê mình. Làng vẫn xanh bóng dừa nhưng nhà ở thì được xây dựng khang trang hiện đại. Dọc các trục đường chính, nhà cao tầng, mái bằng, mái lệch mọc lên san sát. Các quầy ốt dịch vụ phục vụ tới tận ngõ. Các làng đang dần hóa thân thành phố giàu đẹp, văn minh hơn. Và người dân Diễn Phong ai cũng hiểu được rằng, đó là kết quả của việc xây dựng làng văn hóa.