Các nghệ nhân Câu lạc bộ Dân ca - Dân vũ - Nhạc cụ dân tộc Thái xã Con Cuông biểu diễn

Trong hai ngày 06 và 07/3/2026, Bảo tàng Nghệ An - Xô viết Nghệ Tĩnh đã trở thành không gian văn hóa rực rỡ sắc màu với chương trình trải nghiệm “Hương sắc vùng cao”. Sự kiện đã thu hút hàng trăm học sinh đến từ Trường Tiểu học Hồng Sơn và Trường Tiểu học Nghi Kim, mang đến một hành trình khám phá di sản miền Tây xứ Nghệ đầy sống động ngay giữa lòng Thành cổ Vinh.

Nghệ An không chỉ được biết đến là vùng đất địa linh nhân kiệt mà còn là nơi hội tụ của nhiều sắc màu văn hóa dân tộc anh em. Với mong muốn rút ngắn khoảng cách giữa miền xuôi và miền ngược, đồng thời khơi dậy lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ, Bảo tàng Nghệ An - Xô viết Nghệ Tĩnh đã phối hợp tổ chức chương trình “Hương sắc vùng cao”.

Ngay từ sáng sớm, khuôn viên bảo tàng đã ngập tràn tiếng cười nói của gần 200 học sinh. Không gian yên tĩnh thường ngày của bảo tàng nay được thay thế bằng tiếng khèn, tiếng nhạc và sắc chàm, sắc sặc sỡ của những bộ trang phục truyền thống Thái. Đây không chỉ là một buổi ngoại khóa đơn thuần, mà là một "chuyến du hành" đưa các em rời xa trang sách để chạm tay vào những giá trị văn hóa đích thực.

Điểm nhấn của chương trình chính là chuỗi hoạt động tương tác trực tiếp giữa học sinh và các nghệ nhân đến từ Câu lạc bộ Dân ca - Dân vũ - Nhạc cụ dân tộc Thái xã Con Cuông.

Mở đầu chương trình, các em học sinh đã bị lôi cuốn bởi những làn điệu dân ca Thái mượt mà và âm thanh độc đáo của sáo bầu, khèn bè. Dưới sự hướng dẫn tận tình của các nghệ nhân, những bàn tay nhỏ nhắn lần đầu được chạm vào nhạc cụ, thử thổi những nốt nhạc đầu tiên.

Các em được nghe, xem nghệ nhân dân tộc Thái thổi khèn và hướng dẫn cho các em tập thổi khèn

Sự bỡ ngỡ ban đầu nhanh chóng tan biến khi tiếng nhạc nhảy sạp vang lên. Từng cặp học sinh nhịp nhàng bước qua những thanh tre trong tiếng hò reo cổ vũ nồng nhiệt. Trò chơi ném còn cũng thu hút đông đảo các em tham gia, những quả còn đa sắc bay vút lên mang theo niềm vui và sự háo hức của tuổi thơ.

Không dừng lại ở việc xem và nghe, các em còn được trực tiếp tham gia vào đời sống sinh hoạt của đồng bào vùng cao: Học viết chữ Thái, thử làm thợ dệt, đội khăn piêu, gói bánh…

Các em trải nghiệm gói bánh

Một trong những hoạt động gây ấn tượng mạnh nhất với các em là được làm quen với chữ Thái cổ. Các em tỉ mỉ viết những điều ước nhỏ xinh lên thẻ gỗ. Những tấm thẻ này sau đó được treo lên “cây điều ước”, tạo nên một góc tâm linh đầy ý nghĩa và sắc màu. Với việc thử làm thợ dệt, bên khung cửi cổ truyền, các em chăm chú quan sát cách những sợi tơ biến thành tấm thổ cẩm tinh xảo, hiểu thêm về sự cần cù của người phụ nữ vùng cao. Hình ảnh những học sinh tiểu học tinh nghịch trong chiếc khăn Piêu hay mũ truyền thống cũng đã tạo nên những khoảnh khắc vô cùng đáng yêu. Các nghệ nhân đã hướng dẫn các em cách quấn khăn đúng điệu, giúp các em cảm nhận được vẻ đẹp trong trang phục của dân tộc bạn.

Các nghệ nhân đã hướng dẫn các em cách quấn khăn Piêu

Trò chơi 'Đuổi hình bắt chữ' để khám phá những nét chữ Thái độc đáo.

Sau những giờ vui chơi hết mình, các em cùng quây quần thưởng thức "bữa tiệc" vùng cao với xôi nếp tím, cơm lam và đặc biệt là món bánh sừng trâu. Trước đó, các em đã được các nghệ nhân hướng dẫn cách gấp lá, nhồi nhân để tạo nên hình dáng chiếc sừng trâu độc đáo. Vị ngọt của gạo nếp, mùi thơm của lá rừng đã mang đến một kết thúc trọn vẹn cho buổi trải nghiệm.

Chương trình “Hương sắc vùng cao” đã nhận được sự ủng hộ nhiệt tình từ phía nhà trường và phụ huynh. Đối với các em học sinh, mỗi nụ cười, mỗi chiếc bánh tự tay gói hay mỗi nét chữ Thái mới mẻ đều là những mảnh ghép ký ức quý giá.

Kết thúc chương trình, những ánh mắt luyến tiếc của các em học sinh khi rời Bảo tàng chính là minh chứng rõ nhất cho sự thành công của “Hương sắc vùng cao”. Bảo tàng Nghệ An - Xô viết Nghệ Tĩnh một lần nữa khẳng định vai trò không chỉ là nơi lưu giữ quá khứ mà còn là nhịp cầu kết nối di sản với tương lai, góp phần bồi đắp tâm hồn và ý thức giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc cho thế hệ trẻ./.