Phạm Quỳnh và quá trình tiếp nhận văn hoá phương Tây ở Việt Nam đầu thế kỷ XX

I. Từ Nguyễn Trường Tộ, Nguyễn Lộ Trạch qua Phan Chu Trinh và các nhà nho hoạt động cho Ðông Kinh Nghĩa Thục, trong giới trí thức thường gọi là các sĩ phu của nước ta cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX, thấy nổi lên một loạt người có cách nhìn khác đi so với cách giải quyết thông...

Tìm hiểu số lượng cống thuế hàng năm dưới thời Trung Quốc đô hộ nước ta

Sách An Nam Chí Nguyên[安南志原]đời Minh, tại quyển 2, mục Cống phú [cống thuế] chép khá chi tiết về sản phẩm và tiền bạc phải nạp cho Trung Quốchàng năm. Sử liệu giúp cho người đọc thấy được cụ thể dã tâm bóc lột tại nước ta, quan lại thu thuế xuống tận các địa phương, dương cặp mắt cú...

Sơn Nam, Việt Nam

Sơn Nam nhà văn, tác gia hàng đầu trong nền văn học Việt Nam đương đại, vừa qua đời trưa xế ngày 13 tháng 8, 2008, hưởng thọ 82 tuổi. Báo chí loan tin thường gọi ông là nhà văn Nam Bộ, vô hình trung, giới hạn tầm cỡ của một tác gia lớn ; cách gọi như vậy, là ưu...

Hội phụ nữ giải phóng và những đóng góp trong Xô Viết Nghệ Tĩnh (1930 - 1931)

Ra đời trong những ngày đầu đấu tranh sôi sục của cao trào XVNT, tổ chức Hội Phụ nữ giải phóng ở Nghệ An đã thu hút đông đảo các tầng lớp phụ nữ gia nhập và hoạt động đúng như tên gọi của mình: Giải phóng tư tưởng của chính bản thân mình, dấn thân vào con đường chông...

Văn học thế giới đang thay đổi

Một thứ “văn học thế giới” thực sự, theo thành viên ủy ban giải Nobel Horace Engdahl, sẽ không bao giờ là một quy phạm chung được tất cả mọi người chấp nhận, mà là một trường trao đổi và khai phá. Đối với Engdahl, giải Nobel là cái báo hiệu một cộng đồng quan tâm như thế trên khắp...

Giải thuộc địa và hậu thuộc địa

Bài viết xác định nội hàm của thuật ngữ “giải thuộc địa” (decolonization) trong mối sự phân biệt với các khái niệm liên quan về mặt lịch sử với nó là “postcolonialism”. Luận điểm mà phần viết này muốn đạt tới là nhấn mạnh nội hàm của khái niệm “giải thuộc địa” từ điểm nhìn của các nhà lí luận...

Một nhà văn với nỗi khát khao sáng tạo

...

Ứng xử văn hóa để bảo vệ giá trị của mạng xã hội

Dù muốn, dù không, mạng xã hội (MXH) đã trở thành một “đế chế truyền thông”.Con người hiện nay đang gắn chặt với MXH, vì vậy đừng ai nghĩ tới chuyện ngăn chặn mọi người “chơi” blog, facebook, youtube, zalo…Nhưng yêu cầu dân cư mạng phải ứng xử một cách văn hóa đang đặt ra rất cấp bách. Mà ứng...

Con đường giáo dục những người tự do

Giá trị tối cao Hệ tư tưởng trước đây đã lùi xa không phải theo ý chí của những người ác ý như đôi khi người ta nghĩ và nói, mà do cơ sở của nó là một ước mơ tốt đẹp nhưng không thể thực hiện được. Trên thực tế ít người tin vào nó nên công cuộc giáo dục...

Nhân ngày khai giảng năm học 2018, đọc lại thư gửi các học sinh của Hồ Chí Minh

Tôi nung nấu điều này nhiều năm mỗi khi khai giảng năm học mới, nhưng bây giờ mới viết được ít dòng. Ngoài lý do về thời gian, còn vì năm nay, giáo dục nhiều chỗ làm bậy, hư hỏng quá. Mà một trong những lý do hư hỏng là không chịu thật sự học tập và làm theo tư...

Số phận của thuyết Trung Quốc vượt Mỹ

Sau mấy chục năm cải cách mở cửa thu hút lượng đầu tư cực kỳ lớn cùng các bí quyết công nghệ của phương Tây, sức mạnh mọi mặt của TQ đã có tiến triển vượt bậc, lần lượt bỏ xa các cường quốc khác và trở thành nền kinh tế lớn thứ hai toàn cầu. Theo một dự đoán...

Cải cách giảng dạy tiếng Việt: Cần rộng đường lựa chọn

Giáo dục Việt Nam đang tụt dốc nghiêm trọng. Góp phần chấn hưng giáo dục là nhiệm vụ của mọi người dân. Ở bình diện này, nghiên cứu cải cách phát âm tiếng Việt của GS Hồ Ngọc Đại và các cộng sự rất đáng hoan nghênh, không có gì phải bàn cãi. Nhưng tại sao người dân trong xã hội...

Triết lý truyền thống ở Việt Nam về vũ trụ

Bài viết phân tích triết lý truyền thống của người Việt về vũ trụ, coi vũ trụ là hệ thống toàn vẹn của những mối liên hệ nội tại vừa thống nhất và tập trung, vừa phong phú và đa dạng. Về đại thể, vũ trụ gồm 3 thể: Trời - Đất - Người. Không chỉ làm rõ thêm những...

Xem tranh Lê Bá Đảng: THANH

Phòng tranh Lê Bá Đảng tại Paris, mùa thu 2003, gây nhiều mỹ cảm, mà nếu cần tóm tắt trong một chữ - một chữ thôi - thì sẽ là chữ thanh. Từ thanh trong tiếng ta có nhiều nghĩa....

Cải cách chữ Quốc ngữ, chuyện lẽ ra không nên bàn nữa

Tưởng chuyện này đã êm rồi (xã hội còn nhiều chuyện cần bàn hơn) nhưng hôm nay đọc những dòng giận dữ của GS Trần Đình Sử trên Tin Nhanh 24h, tôi thấy cần lên tiếng để ủng hộ GS Trần Đình Sử, góp thêm tiếng nói bác bỏ đề nghị cải cách chữ Quốc ngữ của PGS Bùi Hiền...

Thế nào là một chính phủ kiến tạo?

Chính phủ nhiệm kỳ Quốc hội khóa XIV nói đến “Chính phủ kiến tạo”. Có ý kiến cho đó là một bước phát triển về tư duy lý luận, một phát kiến mới. Có ý kiến cho đó chỉ là “phát ngôn ấn tượng”. Lại có ý kiến cho rằng kiến tạo hay kiến thiết cũng cần, nhưng trước hết,...