Sáng ngày 7 tháng 11 năm 2026 (nhằm ngày 29 tháng 9 năm Bính Ngọ), tại Di tích Quốc gia đặc biệt Khu lưu niệm Phan Bội Châu, xã Vạn An, Ban Quản lý Di tích Nghệ An tổ chức lễ dâng hoa, dâng hương tưởng niệm nhân lễ giỗ lần thứ 86 của chí sỹ yêu nước Phan Bội Châu (29/9 năm Canh Thìn - 29/9 năm Bính Ngọ).

Di tích Quốc gia đặc biệt Khu lưu niệm Phan Bội Châu

Tham dự buổi lễ có ông Bùi Công Vinh - Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nghệ An; ông Phan Bùi Linh - Thường trực Hội đồng họ Phan Việt Nam, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội đồng họ Phan tỉnh Nghệ An; cùng đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành cấp tỉnh, lãnh đạo địa phương, các tổ chức hữu nghị, cơ quan, đơn vị, trường học trên địa bàn; đại diện Hội đồng gia tộc và đông đảo con cháu dòng họ Phan, Nhân dân, du khách thập phương.

Đông đảo đại biểu, Nhân dân và du khách dự lễ tưởng niệm

Cụ Phan Bội Châu, tên húy là Phan Văn San, hiệu Sào Nam, sinh ngày 26/12/1867 tại làng Sa Nam, xã Đông Liệt, huyện Nam Đàn, nay là xã Vạn An, tỉnh Nghệ An, trong một gia đình nhà Nho yêu nước.

Từ thuở thiếu thời, Phan Văn San đã nổi tiếng là người thông minh, mẫn tiệp, sớm bộc lộ tư chất và ý chí hơn người. Chứng kiến cảnh đất nước chìm trong ách đô hộ của thực dân, Nhân dân lầm than, cơ cực, trong trái tim người thanh niên yêu nước ấy đã sớm hun đúc khát vọng giải phóng dân tộc, giành lại độc lập, tự do cho quê hương, đất nước.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bùi Công Vinh dâng lễ, dâng hương tưởng niệm chí sĩ yêu nước Phan Bội Châu

Với tư tưởng cứu nước theo khuynh hướng bạo động cách mạng, cụ Phan Bội Châu đã tích cực vận động, tập hợp lực lượng, thành lập các tổ chức yêu nước như Duy Tân hội, Việt Nam Quang Phục hội, đồng thời khởi xướng nhiều phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp. Tiêu biểu trong số đó là phong trào Đông Du (1905 - 1908), với chủ trương đưa thanh niên Việt Nam sang Nhật Bản học tập, tiếp thu tri thức, khoa học, kỹ thuật tiên tiến để chuẩn bị lực lượng cho sự nghiệp cứu nước. Phong trào đã nhận được sự ủng hộ của một số nhà chính trị Nhật Bản, đặc biệt là sự giúp đỡ tận tình của bác sĩ Asaba. Trong những năm này, hơn 200 thanh niên Việt Nam đã xuất dương sang Nhật Bản học tập, góp phần khơi dậy tinh thần yêu nước, ý chí tự cường và khát vọng canh tân đất nước. Phong trào Đông Du không chỉ ghi dấu một chặng đường quan trọng trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc đầu thế kỷ XX mà còn để lại những dấu ấn tốt đẹp trong quan hệ hữu nghị Việt Nam - Nhật Bản.

Giữa năm 1925, trong khi đang hoạt động tại Thượng Hải (Trung Quốc), cụ Phan Bội Châu bị thực dân Pháp bắt giữ, đưa về nước và xét xử tại Tòa Đề hình Hà Nội. Trước làn sóng đấu tranh mạnh mẽ của Nhân dân cả nước đòi trả tự do cho cụ, chính quyền thực dân buộc phải đưa cụ về an trí tại Huế. Tại đây, với tên gọi thân thương “Ông già Bến Ngự”, cụ tiếp tục sống cuộc đời giản dị nhưng vẫn luôn đau đáu nỗi niềm với vận mệnh dân tộc, dõi theo phong trào cách mạng và gửi gắm niềm tin, hy vọng vào thế hệ trẻ, vào tương lai độc lập của đất nước.

Sáng ngày 29/10/1940 (tức ngày 29/9 năm Canh Thìn), cụ Phan Bội Châu trút hơi thở cuối cùng tại căn nhà tranh ở dốc Bến Ngự, thành phố Huế, hưởng thọ 73 tuổi. Sự ra đi của cụ là mất mát lớn đối với phong trào yêu nước và Nhân dân Việt Nam, nhưng tư tưởng, tinh thần và những cống hiến của cụ vẫn còn nguyên giá trị đối với các thế hệ hôm nay và mai sau.

Các đại biểu thành kính tưởng niệm chí sĩ yêu nước Phan Bội Châu

Không chỉ là một chí sĩ yêu nước tiêu biểu, cụ Phan Bội Châu còn là nhà thơ, nhà văn hóa lớn của dân tộc. Cụ đã để lại một di sản văn chương đồ sộ với hàng nghìn tác phẩm thuộc nhiều thể loại. Những áng thơ, văn của cụ luôn chan chứa tình yêu quê hương, đất nước, thể hiện tinh thần đấu tranh bất khuất, khơi dậy lòng tự hào dân tộc và cổ vũ mạnh mẽ phong trào yêu nước trong những năm đầu thế kỷ XX. Di sản ấy không chỉ có giá trị về lịch sử mà còn góp phần làm phong phú nền văn học Việt Nam hiện đại.

Trong không khí trang nghiêm, thành kính trước anh linh chí sĩ yêu nước Phan Bội Châu, đoàn đại biểu đã kính cẩn dâng nén tâm hương, bày tỏ lòng tri ân sâu sắc và sự biết ơn đối với những cống hiến, hy sinh to lớn của cụ cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc trong những năm đầu thế kỷ XX. Cuộc đời cụ là hành trình không ngừng nghỉ của một người con ưu tú luôn đau đáu trước vận mệnh non sông, sẵn sàng dấn thân, chấp nhận mọi gian lao, thử thách với khát vọng cháy bỏng giành lại độc lập, tự do cho Tổ quốc.

Mặc dù con đường cứu nước mà cụ Phan Bội Châu lựa chọn chưa đi đến thắng lợi, song những hoạt động yêu nước, tư tưởng canh tân và tinh thần đấu tranh kiên cường của cụ đã góp phần thức tỉnh lòng yêu nước, khơi dậy ý chí tự cường và tạo nên những chuyển biến quan trọng trong phong trào cách mạng Việt Nam đầu thế kỷ XX. Những đóng góp ấy không chỉ có ý nghĩa trong bối cảnh lịch sử đương thời mà còn để lại những bài học sâu sắc, góp phần hun đúc tinh thần yêu nước và khát vọng độc lập cho các thế hệ cách mạng tiếp nối, trong đó có người thanh niên Nguyễn Ái Quốc trên hành trình tìm ra con đường cứu nước đúng đắn, đưa dân tộc Việt Nam đến độc lập, tự do. Đúng như lời khẳng định của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Chủ tịch Hồ Chí Minh, cụ Phan Bội Châu là “bậc anh hùng, vị thiên sứ, đấng xả thân vì độc lập dân tộc, được 20 triệu con người trong vòng nô lệ tôn sùng”.

Dịp này, đông đảo cơ quan, đơn vị, trường học đã đến dâng hoa, dâng hương tưởng niệm nhân lễ giỗ cụ Phan Bội Châu

Cụ Phan Bội Châu đã đi xa, trở về với “thế giới người hiền”, nhưng khí phách của một bậc chí sĩ, tấm lòng son sắt với quê hương, đất nước và khát vọng độc lập, tự do mà cụ theo đuổi vẫn còn sống mãi với non sông, đất nước. Cuộc đời và sự nghiệp của cụ mãi là biểu tượng sáng ngời của lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần dấn thân vì dân tộc; là niềm tự hào của quê hương Nghệ An, đồng thời là di sản tinh thần vô giá của dân tộc Việt Nam. Những giá trị cao đẹp ấy sẽ tiếp tục được gìn giữ, lan tỏa, trở thành nguồn động lực để các thế hệ hôm nay và mai sau không ngừng học tập, rèn luyện, lao động và cống hiến, chung sức xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu đẹp, văn minh, xứng đáng với sự hy sinh và khát vọng của các bậc tiền nhân./.