Lam thành - Ngọn núi lịch sử

“ Hưng quận chi nam -Hữu sơn ngật lập - Quyết danh Lam Thành...” là câu mở đầu bài Đăng Lam Thành sơn hoài cổ phú, của Phó bảng Đặng Nguyên Cẩn (1867-1923) viết hồi cụ làm giáo thụ phủ Hưng Nguyên . Bài phú được bạn thân của cụ là Tiến sĩ Nguyễn Văn Trình (1872-1949) lúc đó làm...

Kỳ hoa - Miền biên ải Hoan Nam trong thơ Bùi Huy Bích

Thuỷ tín Hoan nam biên ải tráng Bất tri khống địa kỷ trùng quan…" Ấy là hai câu mở đầu bài thơ “Phú Nghĩa sơn hành vũ trung, tác” của Hiệp trấn Bùi Huy Bích (BHB)....

Khoa bảng xứ Nghệ trong Văn bia Văn Miếu Quốc Tử Giám (Hà Nội)

Bên cạnh các văn bản đăng khoa lục, các bộ sử, gia phả các dòng họ nổi tiếng…hệ thống văn bia đề danh tiến sĩ tại Văn Miếu Quốc Tử Giám là một nguồn tài liệu hết sức quý giá khi tìm hiểu truyền thống, thành tích khoa cử xứ Nghệ (Nghệ An, Hà Tĩnh) thời Lê sơ-Lê Trung Hưng....

Hương trầm Quỳ Châu

Ngoài nổi tiếng đá đỏ một thời, Quỳ Châu còn nổi tiếng có truyền thống sản xuất hương trầm không kém. Dịp cuối năm, người người sản xuất, nhà nhà sản xuất, và dòng người bắt đầu từ khắp nơi đổ về miền tây xứ Nghệ để thu mua, rồi đem hương trầm về xuôi tung ra thị trường phục vụ người dân trong...

Hải Triều và báo chí LK IV hiện còn lưu ở thư viện Nghệ An

Hải Triều, tên thật là Nguyễn Khoa Văn, còn có bút danh khác là Xích Nam Tử, sinh ngày1 tháng 10 năm 1908 - mất ngày 6 tháng 8 năm 1954, quê ở xã An Cựu, thành phố Huế. Năm 1927, ông tham gia Đảng Tân Việt, rồi được kết nạp vào Đảng Cộng sản(tháng 6 năm 1930). Tháng 8-1930, ông...

Hai di tích lịch sử và văn hoá ở Xuân Liễu (Nam Đàn)

Một cái thành đất gọi là Đấu thành: Trước Cách mạng Tháng Tám năm 1945, ở cánh đồng của làng giáp đê sông Lam, gần xóm Đồng Trung hiện nay, còn dấu tích một cái thành đất, hình vuông chu vi khoảng 600m, diện tích khoảng hai hec-ta đất. Trước cách mạng, bấy giờ tôi còn nhỏ, đã thấy thành...

Giải nghĩa một số khái niệm trong hát ca trù

(VHNA): Xứ Nghệ tự hào là một cái nôi của hát Ca trù - di sản phi vật thể cần được bảo vệ khẩn cấp theo xác định của UNESCO. Cổ Đạm(Nghi Xuân - Hà Tĩnh đã nổi tiếng với tư cách là nơi phát tích của Ca trù. Nguyễn Công Trứ cũng là một người Nghệ đã trở thành nghệ sỹ...

Gia tộc Trần Hưng ở Thanh Xuân (Thanh Chương)

Ở xã Bích Triều (nay xã Thanh Xuân), huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An có một gia tộc nổi tiếng - gia tộc Trần Hưng. Gia tộc Trần Hưng có nguồn gốc từ đất Bắc, đến định cư vùng bắc huyện Hương Sơn, Hà Tĩnh và nam huyện Thanh Chương, Nghệ An từ thời Hậu Trần. Đến thế kỷ XVII, dòng...

Danh xưng Nghi Lộc qua các thời kỳ

VHNA: Ngày 22/11/2009, Viện Sử học phối hợp với UBND huyện Nghi Lộc (tỉnh Nghệ An) tổ chức cuộc Hội thảo khoa học "Xác định danh xưng Nghi Lộc" tại Hà Nội. Trong cuộc Hội thảo này, các nhà nghiên cứu, các nhà khoa học và các đại biểu tham dự tập trung nghiên cứu và thảo luận 2 nội...

Cửa Lò: Nhìn về quá khứ, hướng tới tương lai

Khu vực thị xã Cửa Lò xưa thuộc tổng Thượng Xá và một phần của tổng Đặng Xá (Nghi Lộc cũ); từ tháng 2 - 1946 nằm trong các xã Long Châu, Hiểu Hạp, Thuận Hợp, Ngư Phong; tháng 4 - 1947 nằm trong 2 xã Hợp Châu, Ngư Hải. Tháng 4 - 1954, xã Hợp Châu được chia thành...

Có một Diễn Châu cổ trong lòng đất

Ngày nay chúng ta biết đến Diễn Châu với những xóm làng trù phú và những cánh đồng xanh mướt nằm ven bờ biển đông, nhưng dưới lòng đất nơi đây còn lưu giữ một Diễn Châu xưa tới hàng mấy ngàn năm tuổi tập trung quanh khu vực lèn Hai Vai – Rú Ta. Từ rất lâu, người dân...

Chùa Ân

Cách trung tâm thành phố Vinh chừng 4km về phía đông bắc, xóm Xuân Trung xã Nghi Đức, huyện Nghi Lộc là một làng quê trù phú, địa tượng tươi sáng. Tại đây có một bãi đất rộng, phẳng, màu mỡ, hữu tình. Trên mảnh đất ấy có một hiện vật văn hóa vừa được phục dựng bằng tấm lòng,...

Chè xanh xứ Nghệ

…Ai ơi cà xứ Nghệ Càng mặn lại càng giòn Nước chè xanh xứ Nghệ Càng chát lại càng ngon… Huy Cận...

Câu đối Phan Bội Châu viết về xứ Nghệ và xứ Nghệ viết câu đối về Phan Bội Châu

Phan Bội Châu, trước có tên là Phan Văn San, hiệu là Sào Nam, sinh ngày 26 tháng 12 năm 1867, quê làng Đan Nhiệm (nay thuộc xã Xuân Hoà, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An). Thân sinh là nhà nho Phan Văn Phổ, thân mẫu là Nguyễn Thị Nhàn. Phan Bội Châu mất ngày 29 tháng 10 năm 1940...

Cầu đá Quan Thành

Cầu đá Quan Thành là chiếc cầu đá duy nhất còn sót lại ở trên đất Nghệ An. Cầu bắc qua Bàu Rộc, còn gọi là Bàu Đá, thuộc xóm 5, xã Trung Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Cầu cũng là ranh giới giữa hai xã, phía bắc là xã Nam Thành, phía nam là xã Trung Thành....

Các lễ hội của cư dân miền biển Nghệ An

1. Đặt vấn đề: Trong dòng chảy dựng nước và giữ nước của dân tộc, mỗi ngọn núi dòng sông từ vùng biển Cửa Lò đến vùng núi Bồ Đằng, Trà Lân, làng Vạc, Thẩm ồm,v.v… đều mang đậm dấu ấn văn hoá- văn minh của các thế hệ cư dân người Nghệ. Các dân tộc Việt, Thái, Thổ, Mường,...